Huidverzorging met bacteriën. Werkt dat?
Door: Dr. Jetske Ultee
Huidverzorging met bacteriën. Werkt dat?
Het is een ware trend: huidverzorging met bacteriën. Daarmee zou je de samenstelling van de bacteriën op je huid kunnen veranderen. De belofte? Een mooiere huid. Wanneer wil je eigenlijk andere huidbewoners? En werken deze cosmetica echt?

 

Die bacteriën heb je hard nodig

Eerst maar eens inzoomen op de bacteriën op de huid. Waarom hebben we die eigenlijk? Al die huidbacteriën helpen je te beschermen tegen problemen van buitenaf, bijvoorbeeld ziekmakende bacteriën. Ook helpen ze het immuunsysteem van de huid. Sommige kunnen zelfs ontstekingen in de huid helpen tegengaan door stofjes uit te scheiden.

 

Huidtype, leeftijd, samenwonen: het maakt je huidbewoners anders

Hoe komen die verschillende bacteriën op je huid terecht? Je krijgt ze grotendeels van je moeder, gedurende en na je geboorte. De samenstelling van je huidbacteriën blijft redelijk stabiel, maar kan ook veranderen. Waardoor? Die lijst is heel lang. Je huidtype maakt uit. Zo bevat een gehydrateerde huid een andere samenstelling huidbewoners dan de vette, maar ook dan de droge huid. Maar er zijn nog veel meer factoren: je leeftijd, je leefstijl (o.a. beweging), je dieet (o.a. alcoholconsumptie) maar ook de luchtkwaliteit in je omgeving bijvoorbeeld. Wist je dat zelfs de planten rond je huis je huidbacteriën beïnvloeden? Ook hebben stellen die in hetzelfde huis wonen meer dezelfde bacteriën op de huid dan volwassenen die uit verschillende huishoudens komen. Je gaat dus echt steeds meer op elkaar lijken ...

 

Huidklachten en de invloed van huidbewoners

Normaal gesproken zijn de bacteriën en de huid met elkaar in de balans. Zo niet, dan is er sprake van een ‘dysbiose’. Dan heb je bijvoorbeeld een teveel aan een bepaalde bacterie. Zo’n disbalans zie je wel bij eczeem. Zo heeft 80 tot 90 procent van de mensen met atopisch eczeem een overgroei aan de bacterie S. Aureus op de huid. Bij mensen zonder eczeem komt deze bacterie maar in minder dan 5% van de gevallen zo vaak voor op de huid. Maar wat is de kip en wat het ei? Veroorzaakt of verergert deze bacterie het atopische eczeem? Of is de hoeveelheid S. Aureus op de huid juist het gevolg van het eczeem? Dat weten we helaas niet. Bij acne zie je vaak een overgroei van de bacterie P. Acnes (inmiddels C. Acnes) op de huid. Ook bij rosacea spelen de huidbacteriën waarschijnlijk een rol, maar hoe dit precies werkt, is nog niet duidelijk. Het onderzoek hiernaar is nog in volle gang.

 

Kun je goede bacteriën toevoegen aan je huid?

Nu lijkt de oplossing simpel. Als je bacteriën niet in balans zijn, dan voeg je toch gewoon de ‘goede’ bacteriën van een gezonde huid toe? Is dat mogelijk? Kun je de samenstelling van huidbacteriën veranderen? Uit een studie blijkt dat dat inderdaad kan. Hierin kregen gezonde proefpersonen een oplossing met bacteriën erin op hun huid. Hierdoor namen deze huidbewoners toe op de huid. Maar dit effect lijkt tijdelijk te zijn. Nadat de onderzoekers gestopt waren met het toevoegen van de bacteriën, namen de nieuwe bewoners langzamerhand weer af totdat de proefpersonen uiteindelijk hun ‘oude’ samenstelling weer terug hadden. Deze test werd gedaan op de huid met veel talgklieren (rug en borst). Dus of op andere huidgebieden – zoals je gezicht – de opbouw van bacteriën wel blijvend kan veranderen door ‘donorbacteriën’ is nog onduidelijk. Ook weten we nog niet of deze ‘nieuwe’ huidbewoners je echt van huidklachten kunnen afhelpen.

 

Cosmetica met probiotica

Nu blijkt dat bacteriën een belangrijke rol spelen in de gezondheid van de huid, komen beautymerken met bacteriën in hun producten: cosmetica met pro- en prebiotica. De merken beweren dat ze op deze manier ‘goede’ bacteriën kunnen toevoegen aan de huid. Maar dit is lastiger dan het lijkt. De meeste cosmetische producten bevatten namelijk water en conserveermiddelen. Dat laatste om ervoor te zorgen dat het product langer houdbaar blijft en er dus geen bacteriën en schimmels in het product kunnen ontstaan. Maar door die bewaarmiddelen gaan dus ook de toegevoegde bacteriën dood (en kunnen ze dus zeker niets doen voor je huid). Nu zijn er wel andere manieren om toch levende bacteriën toe te kunnen voegen aan een product. Bijvoorbeeld door deze in te kapselen in capsules (liposomen) bijvoorbeeld in een serum met olie. Zodra de capsules in contact komen met de huid en ze door wrijving kapotgaan, zouden de bacteriën vrijkomen. Of deze manier werkt? Dat is nog niet bewezen.

 

 

Nog even geduld …

Maar eigenlijk moet je – voordat je probiotica toevoegt aan cosmetica – goed weten welke huidbewoners je écht nodig hebt. Want: welke bacteriën voeg je toe bij acne en welke juist bij eczeem? Hoe zit het dan met rosacea? En welke huidbewoners zijn het meest geschikt voor de wat oudere huid? De wetenschap is naarstig op zoek naar de antwoorden. En dan is de optimale samenstelling vermoedelijk ook nog eens voor iedereen anders. Waarschijnlijk zijn gepersonaliseerde cosmetica mét bacteriën de toekomst. Maar daar moeten we dus nog wel even op wachten …

Huidanalyse

Benieuwd welke producten geschikt zijn voor jouw huid?

Doe de huidanalyse