De grootste fabels over zonnebrandcrèmes
Door: Dr. Jetske Ultee
Niet alles wat je leest over zonnebrandcrèmes is waar. Zo zouden chemische zonnefilters slecht zijn voor je huid, zouden zonnebrandproducten een half uur moeten intrekken voordat ze werken, en de ergste fabel: je hoeft je maar één keer in te smeren. Allemaal niet (helemaal) waar. Ik leg je graag uit hoe het wél zit …

Gaan zonnefilters een reactie aan met de huid?

In zonnebrandcrèmes zorgen zonnefilters voor de uv-beschermende werking. Hoe die filters de uv-straling precies tegengaan, daarover bestaat nogal wat onduidelijkheid. Zo lees je op veel websites dat de huid een ‘reactie’ aan moet gaan met de zonnefilter. Zonder die ‘reactie’ zou de zonnefilter je huid niet kunnen beschermen tegen uv-straling. Of dat klopt? Nee, gelukkig niet. Het zou ook heel gek zijn als dat wel zo was, want dan zou de producent op de verpakking eisen moeten stellen aan de huid waarop het product gesmeerd wordt. Bijvoorbeeld schoon, maar niet té. Dan zou zo’n zonnebrandproduct ook niet werken als je net een duik hebt genomen in het zwembad en je je daarna weer wilt insmeren. Nee hoor, een zonnebrandcrème beschermt gewoon gelijk; daar is echt geen huid voor nodig. Die crème werkt zelfs al in de verpakking.

Een half uur intrektijd? Een halve waarheid.

Op zonnebrandcrèmes staat bij de instructies nog weleens: ‘laat het product een half uur intrekken’. Maar waarom moet dat als een zonnebrandcrème je onmiddellijk beschermt tegen de zon? Een half uur intrekken is wat veel, maar je moet zonnebrandcrèmes wel even de tijd geven om te ‘drogen’. Een zonnebrandproduct bestaat namelijk vaak uit losse druppeltjes, waaronder olie en water, en stofjes die deze twee ingrediënten met elkaar verbinden. Een deel van de ingrediënten verdampt en de andere stoffen trekken in, waardoor er een egaal laagje op je huid ontstaat. Na zo’n 15 minuten is dat wel gelukt. Tijdens dat kwartier kun je het beste van de crème afblijven, want je veegt het product dan gemakkelijk weg, waardoor je minder goed beschermd bent tegen uv-straling. Hoe gelijkmatiger de laag zonnebrandcrème, hoe beter de uv-bescherming. Ook na die 15 minuten blijft het laagje kwetsbaar en kun je er beter niet aankomen. Dat zonnebrandcrème in de loop van de dag geleidelijk verdwijnt, kun je zien in deze blog, waarin we hebben getest hoelang de Suncare bleef zitten.

Werken minerale en chemische zonnefilters anders?

Zonnefilters worden vaak ingedeeld in chemische of minerale (of fysische) filters. Minerale filters zouden beter voor je huid zijn dan chemische filters. Dat zou komen door de werking. Minerale filters zouden namelijk de zonnestralen alleen weerkaatsen en niet absorberen. En dat absorberen zou slecht zijn voor de huid. Maar eigenlijk werken beide filters ongeveer hetzelfde: zowel de chemische als de minerale filters absorberen uv-straling. Er is één verschil: naast dat de minerale filters uv-straling absorberen, kaatsen ze ook een klein deel van de straling terug. Die absorptie van uv-straling is niet schadelijk, dat is hoe zonnefilters je huid kunnen beschermen tegen de zon. Of je beter chemische of minerale filters kunt gebruiken? Dit hangt van de zonnefilter af. Er bestaan goede chemische én goede minerale filters.

Lees hier hoe chemische en minerale filters precies werken.

Is één keer insmeren voldoende?

Vroeger kwam je deze belofte nog weleens tegen op sommige zonnebrandverpakkingen: ‘één keer smeren beschermt de gehele dag tegen uv-straling’. Gelukkig mag deze claim niet meer op het etiket, want dit is niet mogelijk. Dat laagje crème zou dan die hele tijd intact moeten blijven, want een egaal filmpje zorgt voor de beste bescherming. Maar je zit aan je huid, je eet of drinkt iets: dit is allemaal funest voor de zonnebrandcrème. Bovendien produceert je huid talg en je transpireert; dit tast óók het beschermingslaagje aan. De omgeving waarin je bent en je activiteiten bepalen uiteindelijk hoe snel de bescherming terugloopt. Hoe meer je transpireert (en hoe langer je buiten bent), hoe beter je moet smeren. Op het strand zal je zonbescherming dan ook sneller achteruitgaan dan in een koel kantoor. Een zonnebrandcrème die je de hele dag beschermt? Nee, dat kan dus niet. Ben je lekker buiten (of zit je dichtbij het raam)? Smeer je dan elke twee uur in.

Kan een zonnebrandcrème waterproof zijn?

Breng niet alleen elke twee uur opnieuw zonnebrandcrème aan, doe dat ook nadat je een duik hebt genomen in de zee of het zwembad of als je getranspireerd hebt. Water haalt namelijk altijd een deel (of alle) bescherming van je huid af. Een zonnebrandproduct kan dus niet waterproof zijn en daarom mag deze claim inmiddels ook niet meer op de verpakking staan. Een product kan wél waterresistent zijn. Dit betekent dat de crème langer dan een niet-waterresistent product bestand is tegen water. Dit geldt bijvoorbeeld voor de Suncover en de Suncare. Waterresistente producten beschermen je dus net wat beter dan de niet-waterresistente producten. Maar óók bij waterresistente zonnebrandcrèmes moet je je opnieuw insmeren nadat je getranspireerd of gezwommen hebt.

De keuze voor een zonnebrandcrème:

✔ Kies een goed zonnebrandproduct met een veilige zonnefilter (chemisch of mineraal);
✔ Kies bij voorkeur voor een waterresistent product;
✔ Kies voor antioxidanten in je crème;
✔ Een SPF 15 is in de herfst en winter meestal voldoende. Ga voor een SPF 30 als de uv-index hoog is (vaak in de lente en zomer). Als je een licht huidtype hebt of pigmentvlekken hebt, kun je in de herfst en winter beter ook een SPF 30 aanbrengen.

Smeren doe je zo:

✔ Blijf uit de zon op het heetste moment van de dag;
✔ Smeer voldoende: voor je gezicht is dat een halve theelepel;
✔ Laat het product 10 tot 15 minuten intrekken (na de intrektijd kun je eventueel make-up aanbrengen; klop het product dan wel voorzichtig op de huid);
✔ Kom zo min mogelijk aan het laagje zonnebrandcrème;
✔ Smeer je elke twee uur opnieuw in;
✔ Breng áltijd een nieuw laagje aan als je crème hebt weggeveegd of als je hebt gezwommen of hebt getranspireerd. Maak dan wel eerst je huid goed droog.

Huidanalyse

Benieuwd welke producten geschikt zijn voor jouw huid?

Doe de huidanalyse

Lees meer over dit onderwerp