Wie regelmatig door TikTok of Instagram scrollt, heeft ongetwijfeld al vele video’s voorbij zien komen van mensen die met bobbelige gezichten de behandelkamer uitlopen na een zalmsperma-facial. Ja, zalmsperma, dat lees je goed. Maar wat hier ‘zalmsperma’ wordt genoemd, zijn in feite stukjes gezuiverd en bewerkt dna uit de hom van de zalm. Klinkt alweer anders, hè. Maar misschien nog net zo spannend. Ik zal je er wat meer over vertellen, want je kunt er inmiddels bijna niet meer omheen.
De salmon DNA injections worden overal aangeprezen als dé nieuwste anti-agingbelofte. Je komt ook andere namen tegen, zoals PN skin boosters. PN staat voor polynucleotiden, daar vertel ik je hieronder wat meer over.
In Zuid-Korea is deze behandeling trouwens al best een tijdje populair. De methode is vervolgens langzaam overgewaaid naar de Verenigde Staten en Europa. Want zoals dat nu eenmaal gaat: zodra celebrities als Kim Kardashian of Jennifer Aniston erover delen, volgt de rest van de wereld vanzelf. Ook Nederland.
Voor wie het gemist heeft, ik praat jullie even bij.
Laat ik beginnen met dit misverstand: er wordt dus géén rauw sperma in je gezicht gespoten. Wat er gebruikt wordt zijn zoals gezegd polynucleotiden (PN), soms ook PDRN genoemd (dat komt van polydeoxyribonucleotiden). Dit zijn de bouwstenen van dna. En de fragmentjes van de bouwstenen die ze uit de zalm halen, lijken erg op de menselijke varianten (en die mogen we niet zomaar gebruiken). De fragmentjes worden in een laboratorium gezuiverd en vervolgens bewerkt. Het idee is dat onze huid ze herkent, waardoor herstel- en regeneratieprocessen geactiveerd zouden worden.
Dat klinkt goed, maar gebeurt dat ook? In wetenschappelijke studies zie je inderdaad dat polynucleotiden de aanmaak van collageen en elastine kunnen stimuleren en de hydratatie van de huid verbeteren. Ook is aangetoond dat de stoffen helpen bij wondherstel en littekengenezing. Toch zijn de studies hiernaar nog vrij klein van opzet. Grootschalig, onafhankelijk onderzoek ontbreekt vooralsnog.
De claims rond PN zijn dus te begrijpen, maar wetenschappelijk zijn die nog niet zo stevig onderbouwd als die van bijvoorbeeld vitamine A of vitamine C.
Hoe werkt nu zo’n behandeling? Bij injecties worden de polynucleotiden met veel kleine prikjes in de dermis gebracht, vaak gecombineerd met technieken zoals microneedling. Die microtrauma’s (de gaatjes die worden gemaakt) zorgen op zichzelf al voor stimulatie van de huid. In combinatie met de polynucleotiden zou dit de collageenproductie en het herstel nog verder kunnen aanjagen. Soms worden de injecties gecombineerd met hyaluronzuur om het hydraterende effect te versterken. En dat effect zie je vaak meteen.
Inmiddels zie je dat polynucleotiden steeds vaker opduiken in skincare, vooral in serums en maskers. Dat is natuurlijk voordeliger dan behandelingen met injecties. Maar verwacht er nog even geen wonderen van. De effecten zijn veel milder dan bij inspuitingen. Zeker omdat zulke grote moleculen zonder aanvullende technieken nauwelijks door de huidbarrière heen komen. Sommige behandelaars combineren producten daarom met microneedling. Ik verwacht dat we daar in de toekomst meer van zullen gaan zien en horen.
De veiligheid van polynucleotiden, hoe zit het daarmee? Worden die fragmentjes uit de zalm dan niet in ons eigen dna ingebouwd? Daarvoor is geen bewijs. De polynucleotiden die worden geïnjecteerd functioneren niet als genetische code, maar als bouwstof. Ze worden dus niet áfgelezen of vertaald naar eiwitten. Ze werken lokaal. En de polynucleotiden worden uiteindelijk ook weer afgebroken door het lichaam. Daarom worden de injecties ook herhaald.
Dat neemt niet weg dat je net als bij andere injectables wel last kunt krijgen van wat zwelling, roodheid of blauwe plekken, of een huidreactie. En dat we nog lang niet alles weten over de werkingsmechanismen. Ook zou het fijn zijn als er studies komen naar de langetermijneffecten.
Het is sowieso belangrijk dat dit soort behandelingen wordt uitgevoerd door een goed opgeleide en ervaren behandelaar in een betrouwbare kliniek. Iemand die de anatomie van het gezicht goed kent. Want je wilt natuurlijk niet dat er bijvoorbeeld een bloedvaatje wordt geraakt of dichtgedrukt. Maar dat geldt voor alle injectables.
Wat ik zelf interessant vind aan deze trend? Ik zie vooral een groeiende interesse in ingrediënten die de huid ‘duurzaam’ en van binnenuit kunnen herstellen. Ik zei het ook in mijn eerdere blog waarin ik de trends voor dit jaar besprak: longevity wint het steeds meer van quick fix. Ik vind het ook mooi dat er steeds kritischer wordt gekeken naar hoe en waarom ingrediënten werken.
Stoffen als polynucleotiden worden al langer onderzocht in de medische wereld. Vooral op het gebied van wondgenezing, maar ook in de orthopedie en sportgeneeskunde. Nu worden ze opgepikt voor cosmetische toepassingen. Hierdoor kunnen toch steeds weer interessante innovaties ontstaan. Ik houd jullie op de hoogte!
