Gepubliceerd: NINA
Datum: december 2023
Auteur: Sophie Vereycken
Ooit al een pukkel gespot net voor je regels doorbreken? Merk je dat je andere parfums verkiest op andere dagen? Of lijkt je haardos op vaste tijdstippen maar niet te vallen? Dat kan allemaal heel goed kloppen, want ons hormonale arsenaal heeft een enorme invloed op het beautyritueel. En dat besef sijpelt stilaan door. Op TikTok zijn #skincycling en #cyclecycling goed voor miljoenen filmpjes en kijkers. Merken als Typology, La Roche-Posay en Faace lanceerden specifieke producten en routines voor hormonale kwaaltjes, de Body Shop en Foreo raden dan weer andere producten aan voor andere tijdstippen in je cyclus. L’Oréal sloeg de handen in elkaar met Clue, een app die je cyclus trackt, om zo meer te weten te komen over de connectie tussen de huid en de menstruatie. Bovendien lijken merken te gaan beseffen dat een vrouw van vijftig andere noden heeft dan eentje van twintig. Er is dan ook steeds meer aandacht voor dat andere hormonale cadeautje; de (peri)menopauze. Want de cyclus zelf mag dan wel stilvallen, onderhuids zijn er nog altijd heel wat veranderingen gaande, en zo belanden we van de regels in de drup. Maar wat houden die precies in en – vooral – hoe ga je ermee om? We vroegen het aan enkele experts.
Nagelstyliste Anouk Nijs:
“Veranderingen in onze hormoonhuishouding – door je cyclus, een zwangerschap, fertiliteitsbehandeling, kanker, chronische stress of de menopauze – hebben een effect op de nagelvorming. Zo merken veel vrouwen bijvoorbeeld dat hun nagels plots afbreken in de menopauze. De aanmaak van oestrogeen daalt, de stofwisseling vertraagt en er kan tijdelijk een tekort aan calcium, ijzer of silicium ontstaan. Krijg je nagels weer sterk en gezond met een gezond voedingspatroon dat voldoende vis, eieren een noten bevat. Raar maar waar: ook knoflook, kool en zeewier houden je nagels glanzend en sterk.”
Dat de conditie van je huid lijkt te fluctueren volgens eb en bloed, is geen toeval maar heeft alles te maken met de cocktail oestrogeen, progesteron en testosteron. Je huid is op haar mooist rond de eisprong, wanneer het hormonentrio perfect in balans is. Je teint ziet er dan zacht en stralend uit, vertelt onderzoeksarts Jetske Ultee. Meteen daarna gaat het bergaf. “Naarmate oestrogeen daalt en testosteron stijgt, wordt de huid vetter en zie je meer verstopte poriën en puistjes. Vermijd sterk uitdrogende producten – die doen de talgproductie net toenemen – en kies liever voor een milde reiniger. En voeg een exfoliant toe aan je routine om dode huidcellen en talg te verwijderen.” Zodra je in de menopauze komt, neemt de hoeveelheid oestrogeen permanent af en krijgt testosteron vrij spel. De een krijgt last van puistjes, bij de ander verschijnen er haartjes in het gelaat. Ook het collageen in de huid daalt, aldus Jetske Ultee. “Die zal dunner, droger en minder stevig worden. Zorg voor voldoende antioxidanten in je huidverzorging en je voeding, zoals vitamine C en astaxanthine. Ook rijke formules met omega 3-vetzuren en ceramiden zijn goed voor een oudere, droge huid. En tot slot: met een exfoliant help je de celvernieuwing.”
Bijzonder maar waar: ook welk parfum je uit de kast neemt, wordt enigszins bepaald door je hormonale cyclus. Parfumexpert Sofie Albrecht: “Naarmate je cyclus vordert, stijgt de hoeveelheid oestrogeen en wordt je reukvermogen beter, waardoor je subtielere dingen waarneemt, met een piek in de periode rond de eisprong. Dat is eenvoudig te verklaren: verschillende onderzoeken suggereren dat we onze partner kiezen op basis van zijn of haar lichaamsgeur. Vooral het immuunsysteem speelt daar een grote rol in: wie gezonde kinderen wil, kiest het best een partner met een ander immuunsysteem. Dat doen we door onze neus te volgen. Lichaamsgeur is een uniek extern kenmerk van ons immuunsysteem. Hoewel de studies in kwestie werden uitgevoerd op muizen, zijn er best wat indicaties dat dit ook geldt voor de mens. Een voorbeeld: de Noord-Amerikaanse hutterieten. Deze stam leeft erg op zichzelf, met bijzonder weinig interactie met anderen. Hoewel je een hoog risico op inteelt zou verwachten, worden er relatief gezonde baby’s geboren. Dat impliceert dat vrouwen wel degelijk partners uitzochten met een verschillend immuunsysteem. Een ander voorbeeld is het T-shirt-experiment, waarbij vrouwen werd gevraagd om aan gedragen T-shirts te ruiken. Ook zij verkozen de shirts van mannen met een ander immuunsysteem.” Is het waterdicht? Misschien (nog) niet helemaal. Maar het verklaart wel waarom je de ene dag beter ruikt dan de andere.
Lijkt je haar soms voor geen meter te vallen, of voelt het plots veel sneller vet? Kan best de schuld van je hormonen zijn, bevestigt dermatologe Ingrid van Riet. “In de tweede helft van je cyclus – na de eisprong – nemen progesteron en testosteron steeds meer de bovenhand. En laten die nu net voor een grotere talgproductie zorgen. Het resultaat is niet alleen een huid die meer glimt of meer puistjes heeft, maar ook een vettere hoofdhuid.” Heel veel kan je er helaas niet aan doen. Vaker wassen is alvast geen oplossing, want zo strip je de hoofdhuid van haar natuurlijke olielaagje en gaat die als tegenreactie net nóg meer talg produceren, waarschuwt de dermatologe. “Wassen om de twee à drie dagen is meer dan voldoende. Eventueel kan je proberen om de talgproductie wat te reguleren met een preshampoo of masker op basis van klei.” Al is het niet allemaal kwaad bloed: wist je dat talg een uitstekende bodyguard is? Het verzorgt en beschermt je lokken op een natuurlijke manier, dus probeer het te bekijken als een DIY-maskertje voor je haren. En anders is een droogshampoo de ultieme redder in nood. Is je menstruatie voorbij? Dan gebeurt het omgekeerde. Ingrid van Riet: “Haren en hoofdhuid voelen droger aan. Hetzelfde gebeurt in de menopauze. Investeer in een hydraterende shampoo en voedende conditioner, op basis van plantaardige oliën of karitéboter.”
Wist je dat een slaaptekort of te veel stress de hormoonhuishouding ook kan saboteren? Dat leidt namelijk tot meer cortisol, niet voor niets beter bekend als het stresshormoon. Wil je liever niet, want een verhoogde cortisolspiegel veroorzaakt meer acne en een verminderde aanmaak van hyaluronzuur (lees: drogere huid). Is je cortisol langdurig verhoogd? Dan stijgt het aantal suikers in het bloed, wat uiteindelijk leidt tot versuikering van collageen, waardoor het hard en stug wordt en de huid minder elastisch. Bovendien heeft een lichaam onder stress slechts beperkte voorraden voedingsstoffen om naar de vitale organen te sturen. Omdat je hersenen en hart (gelukkig) de voorkeur krijgen, bungelen minder belangrijke plekken zoals nagels helemaal achteraan het lijstje. Ook die zullen dus broos en slap worden.
